Koła zębate stożkowe – kiedy wybrać zęby proste, a kiedy spiralne?

Koła zębate stożkowe to specjalistyczne elementy przekładni przeznaczone do przenoszenia momentu obrotowego między osiami przecinającymi się pod kątem. Wybór między zębami prostymi a spiralnymi zależy od wymagań aplikacji, obciążeń i parametrów pracy. Jak określić najlepsze rozwiązanie dla konkretnego zastosowania?

Czym różnią się koła stożkowe od standardowych kół zębatych modułowych?

Koła zębate stożkowe mają charakterystyczną stożkową powierzchnię podziałową zamiast cylindrycznej jak w tradycyjnych kołach modułowych. Ta konstrukcja umożliwia transmisję mocy między wałami przecinającymi się pod kątem, najczęściej 90 stopni.

Główne cechy konstrukcyjne to zmniejszający się moduł od podstawy do wierzchołka zęba oraz specjalne wykonanie uzębienia dostosowane do geometrii stożkowej. Koła stożkowe wymagają precyzyjnego pozycjonowania względem siebie, co czyni je bardziej wymagającymi w montażu niż standardowe koła zębate modułowe.

Koła stożkowe z zębami prostymi – zastosowanie i parametry

Koła zębate stożkowe z zębami prostymi charakteryzują się liniami zębów biegnącymi równolegle do tworzącej stożka. Są prostsze w produkcji i tańsze od wariantów spiralnych.

Typowe zastosowania obejmują przekładnie o małych mocach, mechanizmy precyzyjne oraz aplikacje, gdzie hałas nie stanowi problemu. Standardowe, katalogowe koła stożkowe proste dostępne są najczęściej w modułach od 0,5 do 6. Większe moduły (np. 8, 10 czy 12) wykonuje się zazwyczaj na specjalne zamówienie. Materiały wykonania to stal węglowa lub nierdzewna, hartowana powierzchniowo dla zwiększenia odporności na zużycie.

Różnice między typem A i B kół stożkowych z zębami prostymi

Typ A i typ B różnią się przede wszystkim metodą produkcji. Koła stożkowe typ A wykonywane są zgodnie z normą UNI 6588, natomiast typ B – w oparciu o system Gleason, który jest obecnie globalnym standardem.

System Gleason to bardziej zaawansowana technologia wytwarzania, oferująca m.in. optymalizację profilu zęba pod kątem płynności zazębienia i trwałości. Z kolei norma UNI 6588 stanowi zestaw wymagań dotyczących geometrii przekładni stożkowych, stosowanych historycznie i w lokalnych zakładach. W obu przypadkach uzębienie pozostaje takie samo – zęby proste.

W praktyce typ A stosuje się w większości standardowych aplikacji, podczas gdy typ B wybiera się dla specjalnych wymagań konstrukcyjnych lub gdy standardowe rozwiązania nie mieszczą się w dostępnej przestrzeni montażowej.

Koła stożkowe spiralne – kiedy są niezbędne?

Koła zębate stożkowe spiralne mają zęby ukośnie nacinane względem tworzącej stożka, co zapewnia bardziej płynną pracę i większą nośność. Spiralne uzębienie powoduje stopniowe wchodzenie zębów w zazębienie, redukując wibracje i hałas.

Te koła są niezbędne w aplikacjach wysokoobciążeniowych, maszynach przemysłowych o dużych mocach oraz wszędzie tam, gdzie wymagana jest cicha praca. Precyzyjne koła spiralne występują w klasach DIN 6 i 7, z możliwością dostosowania kąta spirali do specyficznych wymagań aplikacji.

Kryteria wyboru odpowiedniego typu koła stożkowego

Wybór między zębami prostymi a spiralnymi zależy od kilku kluczowych czynników. Dla aplikacji o małych obciążeniach i niskich prędkościach wystarczą koła proste, które są ekonomiczniejsze i prostsze w montażu.

Koła spiralne wybiera się gdy priorytetem jest niska emisja hałasu, duże obciążenia, wysokie prędkości obrotowe lub długa żywotność przekładni. Dodatkowe kryteria to wymagana precyzja pozycjonowania, dostępna przestrzeń montażowa oraz budżet projektu. Należy zapoznać się z pełną dokumentacją techniczną ułatwiającą dobór optymalnego rozwiązania.

Artykuł sponsorowany